۴۳۱۷ مطلب
نقش خاورمیانه در راهبرد آمریکا دستخوش تغییرات بنیادین شده است. با کاهش اهمیت نفت و تهدید تروریسم، همراه با هزینههای سنگین مداخلات طولانی، فشار افکار عمومی و محافل فکری برای خروج یا کاهش حضور واشنگتن افزایش یافته است. همزمان، قدرتهای منطقهای و جهانی در حال بازتعریف نقش خود هستند و روایت «خروج آمریکا» به ابزاری برای سنجش رفتار چین و سایر رقبا تبدیل شده است.
این مقاله نشان میدهد استیو ویتکاف بهجای میانجیگری بیطرف، عملاً در راستای اهداف کرملین عمل کرده و با ارائه توصیههای مستقیم به مقامات روس، تلاشهای دیپلماتیک آمریکا و اوکراین را تضعیف کرده است. طرح ۲۸ مادهای او متأثر از خواستههای مسکو بوده و فاقد الزامات امنیتی برای صلح پایدار است. در مقابل، شرایط واقعی صلح شامل عدم عضویت اوکراین در ناتو، قابلیت بسیج دفاعی، تضمین امنیت دونباس و تعیین تکلیف غرامتهاست. تنها با واگذاری مذاکرات به افراد حرفهای امکان رسیدن به توافقی معتبر وجود دارد.
نشریه نیویورک تایمز از آزادی یک کلاهبردار آمریکایی تنها پس از چند روز زندان به دست ترامپ خبر داد.
رئیس جمهور آمریکا گفت که محمد بن سلمان در حال دستیابی به دستاوردهای بزرگی برای کشورش است. ترامپ پست خود را با عکسهایی از سفر ولیعهد عربستان سعودی به ایالات متحده در نوامبر ۲۰۲۵ همراه کرد که ولیعهد، ترامپ و بانوی اول ملانیا ترامپ را نشان میداد.
اسرائیل پس از پیروزیهای منطقهای ۲۰۲۴ و ۲۰۲۵ خود را بازیگری مهارناپذیر میدید، اما ترامپ با ایجاد شبکهای از ترتیبات دیپلماتیک و استقرارهای نظامی، آزادی عمل تلآویو را در غزه، سوریه و قطر محدود کرد. نظارت خارجی بر غزه، فشار برای پیمان امنیتی با دمشق و تهدید صریح درباره قطر، عملاً امکان عملیات یکجانبه اسرائیل را کاهش داد. این مهار تدریجی، پیامد نارضایتی واشنگتن از رفتار بیمحابای نتانیاهو بود.
اوکراین تا حد زیادی ظرفیت های ادامهدادن به جنگ با روسیه را از دست داده است. کافی است توجه داشته باشیم که این کشور در آغاز جنگ اوکراین، بیش از 50 میلیون نفر جمعیت داشت اما اکنون جمعیتی در حدود 29 تا 30 میلیون نفر دارد. شمار زیادی از مردم این کشور به ویژه مردان جوان اقدام به مهاجرت به دیگر کشورهای اروپایی و ترک کشورشان کرده اند.
با تشدید تنش میان ایران و ترویکای اروپایی پس از فعالسازی ماشه، سفر عباس عراقچی به پاریس تلاشی حسابشده برای حفظ کانالهای دیپلماتیک و سنجش آخرین ظرفیتهای گفتوگو ارزیابی میشود. در کنار دوگانه امید و بدبینی در تهران، شکاف عمیق بر سر برنامه هستهای، جنگ اوکراین و نقش بازدارنده اسرائیل و لابی صهیونیستی، موانع اصلی هرگونه گشایش سریعاند. ابتکار پاریس در عین حال تلاشی برای جلوگیری از تشدید بحران و آزمودن امکان جهش کیفی در روابط تهران و اروپا است.
دولت ترامپ پس از آتشبس غزه، با دیپلماسیای پراکنده و شخصمحور تلاش می کند جنگ روسیه و اوکراین را با طرح صلح ۲۸ بندی پایان دهد؛ طرحی که با اولتیماتوم «شکرگزاری» بر کییف فشار میآورد و بخشی از آن متکی بر مطالبات مسکوست. اروپا تا حدی دور زده شده، روسیه با احساس برتری از هرگونه امتیازدهی سر باز میزند و نقش چهرههایی چون دریْسکِل پررنگ شده است. ابهام در تضمینهای امنیتی، اختلاف تحلیل واشنگتن و اروپا و مطالبه امتیازات سرزمینی، آینده هر توافقی را نامطمئن کرده است.
در محافل سیاسی و امنیتی منطقهای و بینالمللی این برداشت روزبهروز پررنگتر میشود که شمارش معکوس برای «ساعت صفر» حمله احتمالی اسرائیل به ایران آغاز شده است.
جنگ اوکراین در بنبستی فرسایشی فرو رفته است؛ سقوط پوکروفسک، کاهش حمایت غرب و رسواییهای فساد، موقعیت زلنسکی را تضعیف کرده است. در مقابل، ترامپ با طرح صلحی پر سروصدا تلاش می کند مسیر جنگ را تغییر دهد، اما ابتکار او با انتقاد شدید اروپا و بیاعتمادی اوکراین مواجه شده است. روسیه نیز ترجیح میدهد در حال جنگ مذاکره کند تا امتیاز بیشتری بگیرد. در مجموع، روند صلح بیجان مانده و ادامه جنگ محتملترین سناریو است مگر آنکه واشنگتن مسیر منسجمتری پیش گیرد.
