سکینه پاد: کمیته حقیقتیاب ملی تشکیل دهید
دستیار اجتماعی رئیسی گفت: بر این باور هستم که کمیته حقیقتیاب داخلی اگر اصولی و مبتنی بر بایستههای مختص ذات وماهیت نوع ماموریت چنین مکانیسمهایی تشکیل شود میتواند در تنویر و اقناع افکار عمومی و انسجام اجتماعی نقش قابل قبول و کارآمدی داشته باشد.
سکینهسادات پاد در اطلاعات نوشت: ایجاد ساز وکاری برای ثبت شکایات و مستندات مردم آسیب دیده در اغتشاشات دی ماه و تشکیل کمیته حقیقتیاب داخلی مکانیسمی ارزشمند برای استیفای حقوق مردم است.
من بر این پیشنهاد مصر و مصمم هستم و آن را از چند منظر و منظور مفید میدانم. آنچه مدعی آن هستم حاصل تجربه عملی و زیسته در کمیتهی ویژه بررسی نا آرامی های۱۴۰۱است. این تجربه وادارم میکند که زوایای مختلف آن را واکاوی کنم، چون بر این باورهستم که کمیته حقیقتیاب داخلی اگر اصولی و مبتنی بر بایستههای مختص ذات وماهیت نوع ماموریت چنین مکانیسمهایی تشکیل شود میتواند در تنویر و اقناع افکار عمومی و انسجام اجتماعی نقش قابل قبول و کارآمدی داشته باشد.
کارآمدی مستلزم وجود شرایطی است. اعضای منتخب آن میبایست مستقل، برخوردار از حریت فکری، توانمند، دارای استقامت روحی و صبور باشند، صاحب اندیشه و انگیزه فداکاری واقعی برای وطن، آبرومند و صاحب جایگاه و پایگاه اجتماعی باشند؛ از میان جامعه علمی ودانشگاهی، جامعهشناسان، حقوقدانان، فعالان مدنی و نماینده اصناف و طیفهایی که بیشترین ارتباط را با حوادث داشتند برای این ماموریت مهم انتخاب شوند.
با ماموریت شفاف، دارای اختیارات مکفی، صلاحیت مقتضی و برخوردار از اقتدار و عزت بوده و ارکان حاکمیت ملزم به همکاری وتسهیلگری در جهت انجام ماموریتی باشند که امر ملی در شرایط جنگی تلقی شود. تعامل مستمر با رسانهها و ارائه اخبار و اطلاعات توسط کمیته حقیقتیاب داخلی از طریق سخنگویی مسلط، روایت صحیح را تثبیت میکند و این یک مواجهه عالمانه و مسوولانه در جنگ شناختی و ترکیبی و قدمی واقعی در راستای حکمرانی صحیح و روبه اصلاح وبهبودی است. اخبار امید بخش از جبران خسارات مادی ومعنوی ومعرفی مقصرین وقاصرین. بخش مهم و فلسفه اصلی ایجاد چنین مکانیسمهایی است.
فراهم کردن شرایط برای کارآمدی این مکانیسم به عنوان یک مولفه مهم و روشمند در جنگ حقوقی وسیاسی یک ضرورت است، در این فرایند بیشک یافتهها و گزارش کمیته مستقل داخلی منبع قابل اتکاء و باورپذیری در جنگ حقوقی خواهد شد که هرگونه مکانیسم بین المللی را نیز از حیز انتفاع خارج میکند. بخشهایی از تجربه مستقیم من در کمیته ویژه بررسی ناآرامیها که هنوز هم به پایان نرسیده است توام با ذکر عملکرد کمیته حقیقتیاب بین المللی برای تبیین آنچه تا کنون نوشتم در ادامه میآید.
کمیته ویژه وملی بررسی ناآرامی های۱۴۰۱ از جهت رسانه و اطلاعرسانی هم پای اقدامات قابل دفاعش نبود و ضعف داشت که بخشی از آن گریز ناپذیر و ناشی از فقدان برخی بایستههایی است که ذکر شد.
پیش از کمیته حقیقتیاب داخلی ویژه نا آرامیهای ۱۴۰۱ تجربه با این سبک و مشابه کمیتههای مرسوم شورای حقوق بشر سازمان ملل وجود نداشت. بنابراین سازمانها ونهادهای اجرایی ومرتبط در تشخیصشان واهمیت جایگاه کمیته دقت لازم را نداشتند و این مهم بر کیفیت همکاری آنها از جهت تسهیلگری درانجام سریع وبه موقع ماموریت محوله اثرقابل توجهی داشت.
کمیته برخوردار از اقتدار متناسب با ماموریت نبود و بدون شک پیشنهاد تشکیل کمیته با تاکید بر وجود این ملاحظات دارای موضوعیت کارکردی و واقعی است. لیکن در همین شرایط با تلاشهای ارزشمند و مسوولانه وقابل تحسین همکاران به ویژه دکتر حسین مظفر رییس محترم کمیته که صادقانه در جهت استیفای حقوق مردم ورعایت انصاف وعدالت قدمهای مهمی برداشتند و منجر به اقدامات اثرگذار و عملی شد که به تدوین گزارش برای ارائه به مردم منجر گشت.
این تجربه میبایست وجهه همت وتوجه دولت و کمیته حقیقتیاب در موضوع اغتشاشات۱۴۰۴قرار گیرد.
کمیته حقیقتیاب بین المللی به ریاست خانم ساراحسین وکیل بنگلادشی برگزار شد، وکیلی که غیر مسوولانه از مندیت (رسالت) قانونی خارج شد و خلاف کردارنامه کمیتههای حقیقتیاب به منابع نامعتبرحقوقی استناد کرد.
منابع ایشان مانند گروهک منافقین بودند که هزاران نفر از مردم ایران را به شیوه دی ماه ۱۴۰۴سلاخی کردند ویا از شهود ومستنداتی استفاده کردند که قابلیت راستی آزمایی ندارند اما نکته مهمی که قصدم از بیان این مبحث تاکید وتوجه بر آن است، این است که ایشان در پارلمان کشورهای اروپایی حضور مییافت وبا هم افزایی رسانههای ضد ایرانی گزارشهای خلاف واقع میداد وبه تهییج وتشویش افکار آنها اهتمام میکرد که بخشی از نتیجه آن را در نشست غیرقانونی شورای امنیت در دی ماه ۱۴۰۴ درو کرد.
این یک سناریوی حقوقی وسیاسی تمیزوغیراخلاقی بود. ما هم میتوانستیم از ظرفیت کمیته حقیقتیاب ملی وداخلی در سطح کشورها ودولتهای همسو و هم پا با این روشها استفاده کنیم تاگزارش واقعی وروایت اصیل ومستند خود را ارائه بدهیم واین میتوانست بخشی ازوظیفه تسهیلگری برنامه ریزی شده توسط مسوولین مربوطه باشد.
این شیوه برای رسانههای بین المللی و کشورهایی که در پارلمان آنها حضور پیدا میکردیم جذابیت داشت و در اقناع افکار عمومی داخلی وبین المللی پر اثر بود وامکان دریافت نتیجه بهتر در جنگ ترکیبی وشناختی وحقوقی متصور بود. این بخشی از حقوق ملت است چرا که به دلیل مغشوش شدن و قلب حقیقت و روایتسازیهای بعضا غیر واقعی توسط مکانیسم بین المللی به ریاست «سارا حسین» دو بار متضرر شدند.
یک بار در اغتشاشات و بار دوم آسیب و ضررناشی از تحریمهای غیر انسانی و ناجوانمردانه اما بخش عجیب و غمانگیز ماجرا تلاشی بوده و هست که نسبت به جلب اعتماد مردم به کمیته حقیقتیاب بین المللی انجام شد. در حالی که همین کمیته به بهانه دفاع از حقوق مردم مقدمات تحریم آنها را فراهم میکند. لذا تاکید میکنم کمیته حقیقتیاب داخلی با وجودشرایط کارآمدی یک امرمهم وضروری ملی است.
من به چهار گوشه ومرکز ایران عزیز به عنوان عضو کمیته ویژه بررسی ناآرامیها سفر کردم تا با مردم نجیب و رنجور و متضرر از ناآرامیهای ۱۴۰۱ ازنزدیک ورخ به رخ گفتگو کنم و تحقیق وبررسی میدانی ودقیق داشته باشم. در این روزها، مادران غمگینی را در آغوش کشیدم وهق هق گریهشان راشنیدم واز میان گفتههای خودشان با تمام وجودم تغییرات نسلی را باور کردم.
پدران ومادرانی که برای وطن رزمندگی کرده بودند اما فرزندشان ناغافل وسط معرکه بیحاصلی واقع شده بود. او داغ نبودنش را بر دل پدر ومادرش نشاند و من سوگوارانه میشنیدم که باز همین پدر ومادر داغدار تلاش میکردند وفاداریشان را به کشور ونظام سیاسی فریاد بزنند و قدردان حضور من بودند. آنها مصاحبه وروایتسازی با رسانه ایران ستیز و معاند وخارجی را رد کرده بودند.
بله این مردم نجیب عمیقا به مکانیسم داخلی خودشان اعتماد میکردند وراحت وبی تکلف هم گلایه و نقد میکردند، هم مستندات ارائه میدادند و هم ترجیح میدادند شکایت نزد اغیار نبرند.
بعد در کارگروه بررسی ریشهها برایم مسجل شد برخی از سیاست گذاریهای ناکارآمد، شکاف نسلی را وسیعتر کرده است. تجربههای حضورم ازروستاهای سرسبز گیلان ومازندران، سرزمین آیینه و آفتاب سیستان وبلوچستان تا سرزمین نارنجستان و نرگس شیراز وتا کرمانشاه سلحشور و سردشت مقاوم تا یزدخوش لهجه و دیار کریمه قم و خراسان سرزمین خورشیدو میان مردم حکایتهای مشابه فراوان دارد و این بخشی از فرهنگ رنگارنگ ومتنوع اما همیشه متحد ومنسجم ایران بوده که کمتر به عنوان فرصت دیده شده است.
تجربه شنیدن شرح شکایت و روایت مستقیم میگوید صرف همین تعامل مستقیم بخشی از راه حل مساله هاست. با مسوولین استانی وشهری، با سمنها و انجمن هاوگروههای مردم نهاد نیزساعتها گفتگو کردم ودر تهران نیز کمیته با بهره مندی از متخصصین، ریشه ناآرامیها را آسیبشناسی کرد و برحسب یافتهها پیشنهاداتی داده شد که اتفاقا زمان نشان داد چقدر پیشنهاداتی دقیق بود.
تصویب وتعیین تکلیف دو لایحه «حق بر پایی اجتماعات موضوع اصل ۲۷» و «لایحه کرامت بانوان و منع خشونت» در اولین گزارش تقدیمی به دو رییس جمهور محترم، حسب بررسی وتحقیق کمیته مورد تاکید بود. اکنون نیز تشکیل کمیته حقیقتیاب داخلی وملی را با تاکید بر ترمیم ضعفها وکاستیهای قبلی نه تنها بخشی از راه حل برون رفت از مشکلات و مسائل مهم دی ماه ۱۴۰۴، بلکه بسیار تعیین کننده میدانم.
