نتایج اقدام اتحادیه اروپا علیه سپاه / ۸ واکنش احتمالی ایران
با توجه به اهمیت سپاه و فعال بودن آن در عرصههای مختلف، رسانهها و تحلیلگران بر این باورند که اقدام اروپا خالی از تاثیر منفی نیست. علاوه بر این که تروریستی اعلام کردن سپاه، سایه سنگینی بر روابط ایران و اتحادیه اروپا از یک سو و روابط دوجانبه تهران با هر کدام از این ۲۷ کشور میاندازد.
فرارو- اتحادیه اروپا روز پنجشنبه ۹ بهمن، اعلام کرد که سپاه پاسداران انقلاب اسلامی را در فهرست گروههای تروریستی قرار داده است. اقدامی که با توجه به ماهیت این نهاد رسمی نظامی در ایران و تاسیس آن بر اساس قانون اساسی، با واکنشی تند روبرو و از سوی ایران «سیاسی، غیرقانونی و غیرموجه» خوانده شد. این اقدام اتحادیه اروپا، فراتر از تحریم است.
به گزارش فرارو، این اقدام در شورای اتحادیه اروپا به تصویب رسید و اجرای آن در ۲۷ کشور عضو این اتحادیه الزامی است. با توجه به اهمیت سپاه و فعال بودن آن در عرصههای مختلف، رسانهها و تحلیلگران بر این باورند که اقدام اروپا خالی از تاثیر منفی نیست. علاوه بر این که تروریستی اعلام کردن سپاه، سایه سنگینی بر روابط ایران و اتحادیه اروپا از یک سو و روابط دوجانبه تهران با هر کدام از این ۲۷ کشور میاندازد. بریتانیا نیز به عنوان یک کشور خارج از اتحادیه اروپا، قصد دارد اقدامی مشابه انجام دهد.
واکنش ایران چیست؟
روابط ایران و اروپا از زمان آغاز جنگ در اوکراین، وضعیت نامناسبی دارد. برخی تحلیلگران معتقدند وضعیت فعلی روابط ایران و اروپا، از دهه هفتاد و دوران بعد از رخ دادن ترور میکونوس در آلمان نیز تیرهتر است و ابعاد مختلفی دارد. قرار دادن نام سپاه در فهرست گروههای تروریستی این اتحادیه، سطح تنش را ارتقاء میدهد و نگاهها به این سمت رفته است که تهران چه واکنشی نشان خواهد داد.
اخراج سفرای کشورهای اتحادیه، تعطیلی سفارتخانههای کشورهای اروپایی، قرار دادن نام نیروهای مسلح کشورهای اروپایی در فهرست گروههای تروریستی ایران و قطع روابط دیپلماتیک از جمله گزینههایی هستند که در شرایط فعلی به گمانهزنیها راه پیدا کردهاند. علی شمخانی، نماینده رهبری در شورای دفاع در توئیتر از اقدام مقابلهای فوری خبر داد.
یک منبع آگاه ناشناس در گفتگو با خبرگزاری مهر، از بررسی چهار سناریوی احتمالی ایران برای مقابله با اقدام اتحادیه اروپا خبر داد. بر اساس این مصاحبه، اولین گزینه انتقال وظیفه حفاظت از اماکن دیپلماتیک اروپایی در ایران، از پلیس به سپاه است.دومین گزینه، بازرسی کشتیهای تجاری به مقصد اروپا به صورت ویژه توسط نیروی دریایی سپاه است. سومین گزینه پیشنهادی به اخراج دستهجمعی وابستههای نظامی کشورهای اروپایی از تهران و آخرین گزینه، بازرسی از دیپلماتهای اروپایی در فرودگاههای کشور مانند مردم عادی و خارج از پروتکلهای دیپلماتیک است.
محسن پاکآئین، سفیر پیشین ایران در آذربایجان هم در گفتگویی با همین خبرگزاری گفت: «مجلس شورای اسلامی میتواند با تصویب قانونی، نهادهای نظامی اروپا را بهعنوان سازمان تروریستی تلقی کرده و نیروهای نظامی کشور را موظف کند همانطور که با داعش و القاعده مقابله میکنیم، با مجموعههای نظامی اروپایی نیز برخورد شود. در این صورت، منافع اروپا در خلیج فارس و دریای عمان به خطر خواهد افتاد و در نهایت خود اروپاییها متضرر خواهند شد.»
تاثیر اقدام اروپا بر ایران
مبارزه با تروریسم یکی از الویتهای اصلی اتحادیه اروپا محسوب میشود. به گفته برخی تحلیلگران سیاسی و امنیتی اروپایی در رسانههای این منطقه، اضافه کردن سپاه پاسداران به این فهرست، دستِ دادگاههای ملی و کشورهای اروپایی را برای انجام برخی اقدامات باز میگذارد. یک نتیجه این اقدام اتحادیه اروپا هم تاثیر سیاسی آن برای فضاسازی علیه ایران است. پارلمان اروپا هفته گذشته به دلیل رخدادهای اخیر ایران، قطعنامهای ضد تهران صادر کرد که یکی از بندهای آن نیز درخواست فراهم کردن پیشزمینههای لازم برای قرار دادن نام سپاه پاسداران در فهرست گروههای تروریستی بود.
یورونیوز در گزارشی به تاثیرات این اقدام اتحادیه اروپا علیه سپاه ایران پرداخت. در گزارش این رسانه وابسته به اتحادیه اروپا، اقدامی که شورای این اتحادیه انجام داد فراتر از تحریمهای معمول بوده و تاثیر آن بیشتر بر حوزه روابط خارجی ایران است. بر اساس این گزارش، بخشی از تاثیرات و اقدامات به اعضا، افراد و شرکتهای وابسته این نهاد نظامی، ممنوعیت سفر، قطع ارتباطات مالی، مسدود شدن داراییها و ... مربوط میشود. هر نوع همکاری شرکتهای اروپایی با شرکتهای مربوط به این نهاد ممنوع میشود و با توجه به گستردگی حوزههای فعالیتی سپاه پاسداران در ایران، مجموع این شرایط احتمالاً میتواند به قطع دسترسی کامل به بازار مالی اروپا منجر شود. شرکتها و افراد خارجی هم مشمول این تصمیم اتحادیه اروپا هستند. بخشی از این تاثیرات نیز مربوط به فعالیتهای قضایی و اطلاعاتی کشورهای اروپایی و ارائه گزارش پیشرفت اجرای قوانین مذکور است.
